بسم الله الرحمن الرحیم

شماره دادنامه: 140109970905812630

تاریخ دادنامه: 27؍10؍1401

شماره پرونده: 0100168

مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری

شاکی: شرکت برق منطقه ای استان خوزستان

موضوع شکایت و خواسته: ابطال مصوبه شماره 53951؍100؍1-16؍10؍1399 شورای اسلامی شهر اهواز تحت عنوان اخذ هزینه خدمات تامین، نگهداری و توسعه زیرساخت های شهری

     گردش کار: شرکت برق منطقه ای استان خوزستان به موجب دادخواستی ابطال مصوبه شماره 53951؍100؍1-16؍10؍1399 شورای اسلامی شهر اهواز را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته به طور خلاصه اعلام کرده است که:

  " مراتب ذیل به عنوان مغایرت عوارض مذکور با قانون مورد اشاره قرار می گیرد:

1- معافیت پست های برق از پرداخت عوارض طبق تبصره 4 ماده 10 لایحه قانونی تملک اراضی برای اجرای طرح های عمومی و عمرانی دولت مصوب 1358 طرح های موضوع این قانون از تاریخ شروع به اجرا از پرداخت هر نوع عوارض مستقیم به شهرداری ها مثل انواع عوارض متعلق به زمین و ساختمان و سایر اموال منقول و غیرمنقول معاف هستند.

 2- عدم تمایز و تفکیک بین انواع اشخاص حقوقی بر اساس ماهیت و کارکرد آنها در مصوبه شورای اسلامی شهر اهواز

3- مغایرت عوارض هزینه خدمات تامین با قاعده لزوم اخذ عوارض در قبال ارایه مستقیم خدمات از سوی شهرداری. 

هرچند طبق بند 26 ماده 71 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخابات شهرداران مصوب 1375 تصویب نرخ خدمات ارایه شده توسط شهرداری و سازمان های وابسته به آن با رعایت آیین نامه مالی و معاملاتی شهرداری ها با رعایت مقررات مربوط از جمله وظایف شورای اسلامی شهر تعیین شده است لیکن منظور از تصویب نرخ خدمات مصرح در این بند از ماده قانونی خدمات مستقیمی است که از سوی شهرداری ارایه می شود.

 4- تصمیمات شوراها وفق اصل 105 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نباید مخالف قوانین کشورها باشد. طبق ماده 4 قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت دریافت هرگونه وجه، کالا و یا خدمات تحت هر عنوان از اشخاص حقیقی یا حقوقی توسط وزارتخانه ها و موسسات و شرکت های دولتی باید به موجب قانون باشد.

5- وقوع پست های برق در خارج از حریم محدوده شهر به علت موقعیت استراتژیک پست های برق غالب آنها در خارج از حریم شهر واقع شده اند و صراحتاً طبق مصوبه فوق از شمول عوارض مذکور خارج می باشند لذا اخذ عوارض از پست های برق محمل قانونی ندارد. با عنایت به مراتب مذکور ابطال مصوبه مورد استدعاست. "

 متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است:

 مصوبه شماره 53951؍100؍1-16؍10؍1399 شورای اسلامی شهر اهواز:

   " موضوع: اخذ هزینه خدمات تامین، نگهداری و توسعه زیر ساخت های شهری

     جناب آقای سنواتی

      رییس محترم شورای اسلامی کلانشهر اهواز 

   با سلام

 همان‌گونه که مستحضرید  با توجه به مشکلات زیرساختی شهر اهواز و با عنایت به اینکه شهرداری ها به عنوان متولی اصلی شهر وظیفه اداره مطلوب و ارایه خدمات مناسب جهت اجرا، اصلاح و ترمیم پروژه های زیرساختی … را به عهده دارد که این خدمات گسترده و متنوع مستلزم تامین منابع مالی می‌باشد.

نظر به اینکه تامین منابع مالی پایدار نیاز به یک نگرش عدالت محورانه در وضع و تصویب درآمدهای محلی دارد  که این درآمدها منجر به توسعه متوازن شهری متناسب با خدمات، امکانات و زیرساخت‌های عمرانی می‌گردد. در همین راستا این شهرداری در نظر دارد جهت نیل به اهداف فوق و ارایه خدمات بهتر به شهروندان، مبالغی را از کلیه اشخاص حقوقی واقع در محدوده خدمات شهر اهواز تحت عنوان اخذ هزینه خدمات تامین، نگهداری و توسعه زیرساخت‌های شهری براساس فرمول زیر دریافت نمایند.  

فرمول پیشنهادی:     

S×P×K= اخذ هزینه خدمات تامین، نگهداری و توسعه زیرساخت های شهری

تبصره1: در صورتی که واحدهای فوق‌الذکر در محدوده شهر دارای املاکی مستقل با کاربری آموزشی، ورزشی، تفریحی، انباری، فرهنگی و بهداشتی مانند محاسبه و وصول عوارض املاک مذکور معادل 2 برابر عوارض نوسازی می‌باشد .

تبصره 2: در خصوص شرکتها و واحدهای صنعتی ورشکسته (با ارایه حکم ورشکستگی) از پرداخت معاف می باشند.

ماده سه: با تصویب این لایحه مصوبه عوارض مشاغل غیر صنفی ملغی می گردد.

لذا خواهشمند است دستور فرمایید به استناد بند 26 از ماده 80 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور مصوب سال 1؍3؍1374 با اصلاحات بعدی 14؍5؍1396 موضوع در جلسه آتی آن شورا مطرح و نتیجه را  امر به ابلاغ فرمایند.  "

 علی رغم ارسال و ابلاغ نسخه دوم دادخواست و ضمایم آن برای طرف شکایت تا زمان رسیدگی به پرونده هیچ پاسخی واصل نشده است.

 هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 27؍10؍1401 با حضور رییس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.

رای هیات عمومی

براساس بند 1 ماده 55 قانون شهرداری (اصلاحی مصوب 13؍7؍1342)، ایجاد خیابانها، کوچه‌ها، میدانها و باغهای عمومی و مجاری آب و توسعه معابر در حدود قوانین موضوعه از وظایف شهرداریها است و برمبنای آرای متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله رای شماره 9809970905811504-5؍6؍1398 این هیات، اخذ هزینه خدمات آسفالت خارج از حدود اختیار شوراهای اسلامی شهر و خلاف قانون تشخیص و ابطال شده است. ثانیاً برمبنای بند 9 اصل سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، رفع تبعیضات ناروا و ایجاد امکانات عادلانه برای همه در تمام زمینه‌های مادی و معنوی از وظایف دولت جمهوری اسلامی ایران است. بنا به مراتب فوق، مصوبه شماره 53951؍100؍1 مورخ 16؍10؍1399 شورای اسلامی شهر اهواز که تحت عنوان اخذ هزینه خدمات تامین، نگهداری و توسعه زیرساختهای شهری به تصویب رسیده و صرفاً شامل اشخاص حقوقی واقـع در محدوده خدماتی شهر اهـواز می‌شود، مغایر با آرای صدرالذکر هیات عمومی دیوان عدالت اداری و از جهت آنکه صرفاً شامل اشخاص حقوقی می‌گردد، مغایر با بند 9 اصل سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران است و مستند به بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود./ 

 حکمتعلی مظفری

رییس هیات عمومی دیوان عدالت اداری