کلاسهپرونده: 207.78ـ208.78ـ214.78ـ215.78ـ220.78ـ278.78ـ286.78ـ322.78ـ323.78ـ 328.78ـ375.78ـ378.78
شماره دادنامه: 367 الی 378
تاریخ: 26 دی 1378
مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای محمدعلی محمی جمالویی، مدیر گروه بازرسی وزارت کارـ تامین اجتماعی و بیمههای همگانی سازمان بازرسی کل کشور، آقای جهانگیرقاسمی، آقای اسماعیل نوروزی، آقای ایزد آزادی، آقای حسن نظری بابلی، آقای اقبال گشکی سنجابی، آقای علی مختاری، آقای جمانارویی، آقایحبیب اله راستگوییان و آقای عباس نریمانی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بخشنامه شماره 5000.669 مورخ 1378.1.18 سازمان تامین اجتماعی
مقدمه: شکات طی دادخواستهای تقدیمی خلاصتا" اعلام داشتهاند، مفاد بخشنامه شماره 5000.669 مورخ 1378.1.18 برخلاف قانون اساسی درباب حق مساوی اشتغال و تامین اجتماعی برای کلیه آحاد کشور و نیز مخالف با قانون بیمه بیکاری، مواد 1ـ2ـ3و4 ماده 7 و تبصره آن و ماده 11 و 14که مرجع تصویب آیین نامه بیمه بیکاری صرفا" هیات وزیران میباشد، و همچنین مخالف با آیین نامه اجرایی قانون بیمه بیکاری مصوب 1369.10.12هیات وزیران میباشد بنابه مراتب تقاضای ابطال بخشنامه شماره 5000.669 مورخ 1378.1.18 معاون فنی و درآمد سازمان تامین اجتماعی را دارد.
معاون حقوقی و امور مجلس سازمان تامین اجتماعی در پاسخ به شکایت مذکور طی نامه شماره .14958 د7100.و.14959د.7100 مورخ1378.10.16 اعلام داشتهاند، بموجب ماده 7 قانون تامین اجتماعی قانونگذار استفاده از مستمری بازنشستگی را مشروط به داشتن حداقل ده سالسابقه پرداخت حق بیمه و رسیدن به سن 60 سال تمام دانسته است و از سوی دیگر بموجب تبصره ذیل بند الف ماده 7 قانون بیمه بیکاری افراد مسنمشمول قانون مزبور که دارای 55 سال سن و بیشتر میباشند مادامی که مشغول به کار نشدهاند میتوانند تا رسیدن به سن بازنشستگی تحت پوششبیمه بیکاری قرار گیرند. با در نظر گرفتن اینکه مقررات مزبور مکمل یکدیگرند و مقررات علی القاعده باید بصورت یک مجموعه هماهنگ مورد توجه وتفسیر قرار گیرند به وضوح روشن است که عبارت تا رسیدن به سن بازنشستگی در تبصره اخیرالذکر مفید این معناست که غیر از شرط سن که صریحا"مستثنی شده شرط دیگر (حداقل 10 سال سابقه پرداخت حق بیمه) لزوما" باید حاصل باشد چه در غیر این صورت به این نتیجه نامطلوب خواهیمرسید که فرد 55 ساله بیکار شده تا رسیدن به سن 60 سالگی از بیمه بیکاری برخوردار و در سن مزبور محروم از حقوق بازنشستگی باشد که مسلما" باهدف مقنن سازگاری ندارد. این ناهماهنگی متضمن نوعی تبعیض نیز هست بدین معنا که با تعبیر شاکی فرد 55 سالهای که فقط شش ماه حق بیمهپرداخته با فرد 55 سالهای که ده سال یا بیشتر اقدام به پرداخت حق بیمه نموده است به یک میزان ازبیمه بیکاری برخوردار خواهند شد که این تبعیض وتوالی غیرمتعارف از قانونگذار بعید و بلکه غیرممکن است.
هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ فوق به ریاست آیت الله موسوی تبریزی و باحضور روسای شعب بدوی و روساء و مستشاران شعبتجدید نظر دیوان تشکیل و پس از بحث و بررسی و انجام مشاوره با اکثریت آرا بشرح آتی مبادرت به صدور رای مینماید.
رای هیات عمومی
نظر به این که در ماده 14 قانون بیمه بیکاری مصوب 1366 مجلس شورای اسلامی تصریح شده است که «آیین نامه اجرایی این قانون ظرف یک ماه توسط وزارت کار و امور اجتماعی و سازمان تامین اجتماعی تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید». بنابر این مصوبه شماره 5000.669 مورخ 1378/1/18 سازمان تامین اجتماعی که تحت عنوان دستورالعمل اجرایی با تعیین ضوابط و قواعد خاصی در باب برخورداری از حق بیمه بیکاری در واقع و نفس الامر در حد قانون و آیین نامه اجرایی نموده است، خارج از حدود اختیارات سازمان مذکور تشخیص داده میشود و مصوبه مذکور مستندا به قسمت دوم ماده 25 قانون دیوان عدالت اداری ابطال میگردد.
رییس هیات عمومی دیوان عدالت اداری ـ سید ابوالفضل موسوی تبریزی
